Nhìn đời qua đôi mắt chim câu: Một ý niệm chưa từng có về sự tồn tại

author

Bộ phim hài của đạo diễn Thụy Điển Roy Andersson đã gây được tiếng vang lớn nhờ cách kể chuyện kỳ lạ cùng những triết lý sống đầy ý nhị ẩn chứa trong từng khung hình.

2 Nhìn đời qua đôi mắt chim câu Nhìn đời qua đôi mắt chim câu: Một ý niệm chưa từng có về sự tồn tại 213

Đạo diễn Roy Andersson đã khiến khán giả và giới phê bình sửng sốt với bộ phim điện ảnh Nhìn đời qua đôi mắt chim câu. Bộ phim có tựa đề tiếng Anh là A Pigeon Sat on a Branch Reflecting on Existence (Tạm dịch: Con chim bồ câu đậu trên cành cây chiêm nghiệm về sự tồn tại), là tác phẩm cuối cùng trong chuỗi 3 phim của Andersson có chung một chủ đề “sự tồn tại nơi cõi người”. Yếu tố thẩm mỹ tinh tế cùng ý niệm đầy mới lạ về sinh – tử đã khiến bộ phim xuất sắc dành được giải Sư tử vàng cho Phim hay nhất tại LHP Venice 2014.

Nhìn đời qua đôi mắt chim câu là tập hợp của một chuỗi những hoạt cảnh ngắn có liên quan đến nhau miêu tả các tình huống trong đời sống thường nhật. Phim mở đầu bằng 3 cái chết khác nhau: một người đàn ông chết trong lúc đang cố mở chai rượu vang, vợ của ông ta đứng trong bếp không hay biết gì; một người đàn ông khác thì chết trong nhà hàng của một con tàu, để lại phần ăn và bia vừa mới thanh toán xong; một tình huống khác là bà mẹ hấp hối giữ chặt chiếc túi chứa đầy đồ kỷ vật đắt giá và những đứa con thì cố tranh giành để kéo cái túi ra.

1 Nhìn đời qua đôi mắt chim câu Nhìn đời qua đôi mắt chim câu: Một ý niệm chưa từng có về sự tồn tại 114

Ở một phân đoạn khác, người xem lại theo chân 2 người đàn ông tên Sam và Jonathan lang thang khắp các con phố Gothenberg để bán những món đồ gây cười ngược đời như răng nanh ma cà rồng, túi giấy phát tiếng cười và mặt nạ ông Ba Bị. Điều mỉa mai là mặc dù luôn trả lời “Chúng tôi làm trong lĩnh vực giải trí. Chúng tôi muốn giúp mọi người tìm thấy niềm vui” nhưng cảm giác mà mà Sam và Jonathan mang đến lại là sự khiếp đảm của một cái mặt nạ ghê rợn cùng tiếng ha ha lố bịch phát ra từ chiếc túi giấy. Hẳn nhiên với khuôn mặt thấm đẫm nỗi buồn chán và tuyệt vọng của 2 người, niềm vui không bao giờ được mang đến cho bất kỳ ai cả. Sự “giải trí” được nâng lên một tầng nghĩa mới với những câu hỏi bỏ ngỏ về nội dung đích thực của niềm vui trong cuộc sống vô hồn. Những lời thoại ngớ ngẩn cùng cách hành xử kỳ cục của các nhân vật sẽ khiến người xem bật cười rồi ngay sau đó bị chùng xuống với một nỗi cay đắng đau buồn khó tả.

Cũng giống như 2 tác phẩm trước của bộ 3 phim là Songs from the Second FloorYou, the Living, Nhìn đời qua đôi mắt chim câu không có cốt truyện rõ ràng với các diễn biến tăng tiến dễ theo dõi. Người xem như được nhìn xuyên qua những khung cửa sổ mà mỗi khung cửa là một hoạt cảnh với dàn nhân vật và bi kịch khác nhau. Chỉ có điểm chung là lớp màu sắc nhợt nhạt lạnh lẽo phảng phất không khí của một bộ phim kinh dị huyền bí. Các nhân vật hiện diện trên khung hình được trang điểm da mặt trắng bệch, biểu cảm vô hồn thiếu sinh khí và di chuyển lờ đờ như những bóng ma. Nghịch lý nằm ở chỗ, những cái bóng vô cảm ấy lại góp phần trình diễn một vở kịch nhiều chi tiết và đầy rẫy những mâu thuẫn tưởng như là đi đến cao trào nghẹt thở.

3 Nhìn đời qua đôi mắt chim câu Nhìn đời qua đôi mắt chim câu: Một ý niệm chưa từng có về sự tồn tại 36

Người xem sẽ lẫn lộn trong cảm giác không biết mình đang chứng kiến câu chuyện ở thế giới thực hay ảo, những nhân vật ấy còn sống hay đã chết. Linh hồn của họ ở đâu khi “sự tồn tại” của họ vẫn đang diễn ra hàng ngày trong vô vàn những bi kịch cuộc sống. Chất “tĩnh” trong từng khung hình nhạt màu khiến Nhìn đời qua đôi mắt chim câu có được vẻ đẹp sang trọng, thể hiện cảm quan tinh tế của đạo diễn, trong thoáng chốc bộ phim như trở thành một tác phẩm nghệ thuật sắp đặt đầy đầy ẩn ý chứ không còn là một tác phẩm điện ảnh.

Cốt truyện đậm chất triết lý cùng hàng hoạt các hình ảnh biểu tượng về cái chết, niềm vui, sự hiện sinh,… Nhìn đời qua đôi mắt chim câu chắc chắn là một trải nghiệm điện ảnh khó quên cho những ai yêu thích thể loại phim tâm lý. Có thể bạn xem không sẽ không hiểu gì, có thể bạn sẽ nghiệm ra được nhiều điều về cuộc sống, nhưng dù hiểu hay không thì vẻ đẹp mãnh liệt của hiện thực ẩn chứa trong từng câu chuyện nhỏ của bộ phim cũng đủ để khiến người xem thấy xúc động.

4 Nhìn đời qua đôi mắt chim câu Nhìn đời qua đôi mắt chim câu: Một ý niệm chưa từng có về sự tồn tại 45

Đạo diễn Roy Andersson từng chia sẻ, cảm hứng để ông làm nên bộ phim đến từ bức họa Những người thợ săn trong tuyết của hoạ sĩ Pieter Bruegel the Elder, trong bức tranh có những chú chim bồ câu đậu trên  cành cây mùa Đông khẳng khiu nhìn xuống cuộc sống đang xảy ra ở bên dưới. Andersson đã nghĩ rằng những chú chim câu trong lúc quan sát cuộc sống của con người mà tự chiêm nghiệm về lao động, sự tồn tại, sự sống và cái chết. Đó cũng chính là cảm giác mà đạo diễn đã cố gắng để đưa vào tác phẩm phim này, ông biến khán giả của mình thành những chú chim câu ấy: Một ngày mùa đông dõi theo câu chuyện của những con người sống như con rối vô cảm mà ngẫm nghĩ về sự tồn tại trên đời, trong một thế giới xa lạ kỳ quặc phủ màu trắng toát.

Trailer A Pigeon Sat on a Branch Reflecting on Existence

Bình luận
0 Comments